Osmanlı Bayrağı ve Anlamı

Osmanlı Bayrağı ve Anlamı

Osmanlı bayrağı yüzyıllar içerisinde birçok değişime uğramış ve son olarak günümüzdeki şeklini almıştır. Osmanlı’nın ilk bayrakları hakkındaki bilgiler yetersiz olsa da, sonraki devirlerde yazılan eserlerde ilk bayrakların beyaz olduğu belirtilmiştir.

Osmanlı Devleti bayrağı ilk kez Osman Bey döneminde kullanılmış olup, bayrağın Selçuklu hükümdarı tarafından hediye edildiği bilinmektedir. Fakat bu bayrağın rengi ve şekli konusunda herhangi bir bilgiye sahip değiliz. Yalnızca 15. yüzyıl yazarlarından Neşri, bayrağın beyaz renkte olduğunu belirtmiştir.

Osmanlı Bayrağı ve Çeşitleri

Osmanlı Bayrakları
Osmanlı Bayrakları ve Sancakları

Osmanlı bayrakları tek bir renkte ve şekilde tanımlanamaz. Özellikle ilk devirlerde çeşitli bayrakların kullanıldığı bilinmektedir. Orduda görev alan komutanlar, donanma komutanları, Beylerbeyleri, Sancakbeyleri ve devlet ricali ayrı bayraklar kullanmaktaydı. Ayrıca yeniçeri ocağı da kendine özgü bir bayrak kullanıyordu. Bu bayrağın ortasında Zülfikar kılıcı bulunmaktaydı.

Humbaracılar havana benzeyen bir şeklin bulunduğu bayrakları kullanırken, topçular da kırmızı renk üzerinde top işareti bulunan bir bayrak kullanıyorlardı. Padişahın yanından hiç ayrılmayan kapıkulu süvarileri ise üç tarafı yırtmaçlı bir bayrak kullanıyordu.

Osmanlı İmparatorluğu bayrağı tüm bu çeşitliliklere rağmen devleti temsil etme noktasında tekti. Kullanılan bayraklar çeşitli toplulukları ve makamları simgeliyordu. Fakat devleti temsil eden bir bayrak bulunuyordu. Padişahlarla birlikte değişen eski Osmanlı bayrağı bu nedenle çeşitlilik göstermektedir.

Osmanlı Bayrağı Nasıldı?

Osmanlı Bayrağı Üç Hilal
Üç Hilalli Yeşil Osmanlı Bayrağı

Belirttiğimiz üzere Osmanlı bayrağı padişahlara göre değişim gösterebiliyordu. Bu nedenle günümüze ulaşan bilgiler ışığında padişahların kullandığı Osmanlı ve Türk bayrağı çeşitlerine göz atalım.

Fatih Sultan Mehmet’in kırmızı renkli bayrak kullanıldığı belirtilmektedir. Bu bilgiye Fatih’in komutanlarından Dursun Bey’in eserinden ulaşmaktayız.

Yavuz Sultan Selim’in yeşil bayrak kullandığı Lütfi Paşa tarafından aktarılmıştır. Fakat eserde yeşil bayrağın Çaldıran Savaşı’nda kullanıldığı belirtilmektedir. Bu nedenle Yavuz’un yeşil bayrağı sürekli mi kullandığını ya da bu savaşa özgü mü olduğunu bilememekteyiz. Yavuz Sultan Selim’den öncede birçok komutan ve Kaptan-ı Derya yeşil bayrak kullanmıştır. Akıncılar tarafından kullanılan Osmanlı sancağı da yeşil renkten oluşmaktaydı.

Üç hilalin bulunduğu yeşil Osmanlı bayrağı I. Mahmut döneminde sıkça kullanılmıştır. Ayrıca bu dönemde yeşil renk üzerinde Zülfikar kılıcının bulunması da dikkat çekmektedir.

III. Selim birçok alanda yaptığı ıslahatlara Osmanlı İmparatorluğu bayrağı da dahil etmiştir. III. Selim döneminde hazırlanan Osmanlı bayrakları köşeli bir yıldız içeriyordu. Ayrıca bu dönemde diğer bayraklarda da değişime gidilmiştir. Özellikle limanlarda ve gemilerde kullanılan Osmanlı Türk bayrağı değişime uğramıştır.

I. Mahmut dönemine gelindiğinde günümüze yakın bir bayrak kullanılmıştır. Bu eski Türk bayrağı kırmızı renk üzerine ay ve yıldızdan oluşuyordu. (1)

Ay ve Yıldız Kullanılan Eski Türk Bayrakları

Ay ve yıldızın bir arada kullanıldığı ilk Osmanlı bayrağı donanmaya aitti. 1793-1840 tarihlerinde donanma tarafından kullanılan bu motif, II. Mahmut’la birlikte devletin resmi bayrağı haline gelmiştir. Günümüzde kullanılan 5 köşeli yıldızın bayraklarda kullanılması Abdülmecid dönemine rastlar. Bu dönemde kullanılan hilal ve 5 köşeli yıldız günümüz Türk bayrağının kesin şeklini göstermektedir.

Cumhuriyet döneminde hazırlanan yasayla Türk bayrağının şekli ve ölçüsü belirlenmiştir. 1936 yılında çıkarılan yasa bayrağımızın şeklini ve ölçüsünü belirlerken, 1983 yılında çıkarılan yasayla Türk bayrağının yapımı ve korunması ile ilgili usuller kanunlaştırılmıştır.

Türk Bayrağında Neden Ay ve Yıldız Kullanıldı?

Birçok Osmanlı bayrağı ve günümüzde de Türkiye Cumhuriyeti bayrağı, ay ve yıldızdan oluşmaktadır. Eski Türk bayrakları ve sancakları yüzyıllardır süren kullanımdan sonra bugünkü şeklini almıştır.

Eski Türklerde doğa varlıklarına büyük saygı duyuluyordu. Bu nedenle oluşturulan askeri birliklerde ay, yıldız ve güneş sembolleri bolca kullanılmaktaydı. Eski Türk bayrağı ve Osmanlı bayrağı da bu sürecin devamı olarak ortaya çıkmıştır. Türkler Gök Tanrı inancındayken ay ve yıldızı tanrının sembolleri olarak düşünmüş ve içselleştirmiştir. Bunun sonucunda birçok eşyada ay ve yıldızın kullanılması eski bir gelenek halini almıştır. Kullanılan bu sembollerin İslamiyet’e ters düşmemesi, hatta İslam’da hilalin değerli kabul edilmesi, ay ve yıldızın saygınlığını korumasını sağlamıştır.

İslam Bayrağı Türk’ün Bayrağı Haline Gelmiştir

Türk devletlerinin sürekli cihat ve gazayla meşgul olması, İslamiyet ile özdeşleştirilmelerini sağlamıştır. Birçok yabancı devlet Türkleri ve Osmanlı’yı İslamiyet’in temsilcisi olarak kabul etmiştir. Bu nedenle birçok kaynakta Osmanlı bayrağı İslam bayrağı olarak da geçmektedir. Ayrıca Selahattin Eyyubi’nin hilal bulunan sancakları taşıması, bu sembolü Avrupaların gözünde İslam göstergesi haline getirmiştir.

Türk ve Osmanlı Bayrağında Bulunan Ay ve Yıldızın Anlamı Nedir?

Türk Bayrağı Oluşumu
Türk Bayrağı Yansıması

Efsanevi bir anlatım olsa da içerdiği derin mana nedeniyle günümüzde kabul gören bir anlatım Türk bayrağı ve anlamını gayet güzel yansıtmaktadır.

Anlatılan hikayeye göre büyük bir savaş sonrasında binlerce Türk askeri şehit olmuş ve canları pahasına vatanı korumayı başarmışlardır. Onların dökülen kanları bir yerde birikerek kırmızı rengi oluşturmuş ve üzerine yansıyan ay ve yıldız sayesinde Türk bayrağı ortaya çıkmıştır. (2)

Her ne kadar bir efsane ya da hikaye olsa da bu anlatım binlerce yıllık Türk tarihine ve şanlı Türk bayrağına çok yakışıyor.

Yazar Hakkında
Toplam 32 yazı
Sergen Demirtaş
Sergen Demirtaş
Yorumlar (Yorum yapılmamış)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

×

Bir Şeyler Ara